Probintzia salbuetsiak. Hitzarmena-Kontzertuak: Identitate kolektiboa Euskal Herri penintsularrean (1969-2005)

Lanaren laburpena

Probintzia Salbuetsiak lurralde foralen finantzaketa-sistema bereziari buruzko azterketa gaurkotua da; Hitzarmen Ekonomikoa eta Kontzertua Ekonomikoa. Bi erakunde horiek sorrera motela eta morfologia malgua duen eredu bitxia osatzen dute, Euskal Herriko ondare ukiezinaren pieza baliotsua. Pieza bat, besteak baino hobeto adierazten duena, Foruak eta Eskubide Historikoak. Sistema bat, aldi berean, etengabeko tentsioan dauden bi indarren artean dabiltzan, eta agian azken finean bere erresistentzia azaltzen dutenak. Liburuak azken historiaren berrikuspena egiten du eta indarrean dauden testuak begirada kritikoaz aztertzen ditu, bi alderdietan: zerga-harmonizazioa eta finantza-harremana. Gainera, bi tresnak batera aztertzen ditu, Hitzarmena eta Kontzertua, sistema bakar eta berezitzat hartuta.

Irakurleak eskuetan izango duena bi liburu desberdin dira. Bolumenaren erdia hartzen duen ikerketak ereduaren azken zorigaitzetan eta gutxien ezagutuetan jartzen du arreta -1969ko Hitzarmen Ekonomikotik azken hogeita hamabost urteetan gertatutakoetan- eta bertan agertzen dira bere hutsune teknikoak eta identitate bereizien euskarri gisa duen ahultasuna. Eta gainerakoa, hau da, materiaren eranskinak, indarrean dauden Hitzarmenaren eta Kontzertuaren testuen irakurketa alderatua eta paraleloa proposatzen dute, eta zerga-harmonizazioaren eta bilketaren doikuntzen xehetasun juridiko eta ekonometrikora jaisten dira.