Karguak eta lanbideak
Artxibozaina eta historialaria
Ibilbidea
Burgundiar jatorriko familia batean jaio zen, Biarnoari lotua, aitaren aldeko aitona Pauen kokatu zenez geroztik; hori Iraultzaren eta Lehen Inperioaren ondorengo kanpaina militarretan parte hartu ondoren egin zuen. Julien Courteault eta Therèse Labadie senar-emazteen bigarren semea izan zen.
Henri Courteaultek Paueko Lizeoan egin zituen ikasketak eta, geroago, Bordeleko Letren Fakultatean; ondoren, École National des Chartes ospetsuan sartu zen, Victor Pierre Dubarat historialariak eman aholkuari jarraiki. Hain zuzen ere, zentro ospetsu horretan eskuratutako prestakuntzak ireki zizkion Frantziako Artxibo Nazionaletan sartzeko ateak. 1893an, erakunde horri lotu zitzaion, seigarren mailako artxibozain-lanetan, eta idazkari, liburuzain eta, azkenik, zuzendari izatera iritsi zen 1929tik 1936an erretiroa hartu zuen arte.
Gaston IV.a Foixko konde, Biarnoko bizkonde, Zaragozako jaun eta Barbastro eta Uncastilloko tenente zenaren bizitzari buruzko tesia prestatzeko, Courteault Iruñera eta Bartzelonara joan zen Nafarroa eta Aragoiko erresumetako artxiboetan lan egitera. Lan horri esker, bere lehen testuetako batzuk argitaratu ahal izan zituen, hala nola Revue des Bibliothèques aldizkarian agertutako artikulua: «Les Archives d’Aragon et de Navarre au XVè siècle» izenburukoa.
Louis Batcaverekin batera Revue du Béarn et du Pays Basque sortu zuen, eta argitalpen horren erredaktore nagusietako bat izan zen 1904 eta 1905 bitartean, zuzendariaz gain. Grande Encyclopédie-n ere kolaboratu zuen, eta hainbat ahotsez arduratu zen, hala nola «Études historiques et religieuses du diocèse de Bayonne». Era berean, hainbat artikulu argitaratu zituen euskal gaiei buruz hainbat aldizkaritan, hala nola Gure Herria, Los Annales de Midi. Revue de la France Méridionale, Bulletin de la Societé des Sciences, Lettres, Arts et d’Études Régionales de Bayonne eta Bulletin Philologique et Historique.
Interes berezia pizten du Nafarroako azken errege-erreginen testamentuei buruzko haren lanak, Raoul Anthonyrekin batera argitaratua; izan ere, Anthonyk identifikatu eta aztertu zituen Nafarroako azken errege-erreginen hezur-aztarnak.
Obrak
Le livre des Syndiques des États de Béarn, Paris: H. Champion, 1889-1906.
«Les archives d’Aragon et de Navarre au XVè siècle», Revue des Bibliothèques, 1 (1891), 129-158. or.
Gaston IV, compte de Foix, vicomte souverain de Béarn, prince de Navarre, 1423-1472. Étude historique sur le Midi de la France et le nord de l’Espagne au XVè siècle, Toulouse: É. Privat, 1895.
«Le siège de Bayonne en 1523», BSSLAB, 1-2 (1926), 149-171. or.
ANTHONY, R.-rekin, Les testaments des derniers rois de Navarre (François Phébus, 1483. Madeleine de France, 1493. Catherine de Foix, 1504. Jean d’Albret, 1516. Anne d’Albret, 1532), Paris-Toulouse: Henri Didier-Édouard Privat, 1940.
«La contre-révolution dans le Labourd», Ekaina. Revue des Études Basques, 30 (1989), 65-80. or.
Bibliografia
AUÑAMENDI, «Courteault, Henry», Auñamendi Eusko Entziklopedia. Online arg.: http://aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus/es/ (2021eko urtarrilak 5).
SAMARAN, Ch., Henri Courteault (1869-1937), Bordeaux: Taffard, 1938.





