{"id":3996,"date":"2023-02-16T09:34:53","date_gmt":"2023-02-16T08:34:53","guid":{"rendered":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/voz\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\/"},"modified":"2023-02-16T09:34:53","modified_gmt":"2023-02-16T08:34:53","slug":"fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu","status":"publish","type":"iv_voz","link":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\/","title":{"rendered":"FERNANDEZ-GUERRA Y ORBE, Aureliano (Granada, 1816ko uztailak 16 – Madril, 1894ko irailak 7)."},"content":{"rendered":"

Jose Fernandez-Guerraren semea,
\nabokatua eta katedraduna, ezaguna ere baden arren epigrafian bete zuen
\nrolagatik eta metafisikan, erretorikan, arte ederretan, historian, numismatikan
\neta antigoalekotan aritu zelako; Luis Fernandez-Guerra y Orbe akademikoaren
\nanaia izan zen. Haurretan, Granada eta Zuheros artean bizi izan zen txandaka;
\nZuheros Kordobako probintziako herri bat zen, eta bertakoak zituen gurasoak. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Gaztaroan, Madrilera lekualdatu
\nzen, eta bertan egin zituen lehen ikasketak 1828ra arte; orduan, Granadara
\nitzuli zen. Hor, filosofia ikasi zuen Sacromonteko Apaiztegian 1831tik 1832ra,
\nbai eta Granadako Unibertsitatean ere; bertan, izan ere, gradua egin zuen
\n1832tik 1837ra. 1838 eta 1839 artean, literatura-katedran jardun zuen Granadako
\nUnibertsitatean. 1868an, Madrilgo Unibertsitate Zentralean eman zituen eskolak
\natzerriko literaturako katedran, eta 1871n Unibertsitate Katoliko Librean. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Historialari gisa, 1844an
\nMadrilera itzuli ondoren, Francisco de Quevedoren lehen editoretzat jo zuten, Biblioteca
\nde Autores Espa\u00f1oles<\/i>-en literato horren inguruko bi liburuki argitaratu
\nondoren, 1852an eta 1859an. 1853an, Espainiako Historiaren Errege Akademiako
\nkide oso gisa hasi zen 1855ean. 1856an, Espainiako Errege Akademian onartu
\nzuten, eta orduantxe eskuratu zuen X maiuskulako besaulkia. 1865ean, berriz, El
\nfuero de Avil\u00e9s <\/i>argitaratu zuen Bellas Artes y Arqueolog\u00eda <\/i>aldizkarian.<\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Epigrafista-lanetan,
\nkristau-epigrafian espezializatu zen, eta sarkofago paleokristauei buruzko lan
\nbatzuk argitaratu zituen El Arte en Espa\u00f1a <\/i>aldizkarian, Monumentos
\nArquitect\u00f3nicos de Espa\u00f1a <\/i>lanean eta Bulletin Monumental <\/i>aldizkarian.<\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Garai hartako agintariekin
\njarri zen harremanetan, hala nola Giovanni Battista de Rossi, Eduardo de
\nHinojosa, Juan de Dios de la Rada, Emil H\u00fcbner, Fidel Fita, Antonio Delgado
\nHernandez edo Eduardo Saavedra. Hinojosarekin eta De La Radarekin lankidetzan aritu
\nzen Historia General de Espa\u00f1a <\/i>laneko bisigodoen aldiari buruzko bi
\nliburuki idazten, Antonio Canovas del Castilloren zuzendaritzapean. Emil
\nH\u00fcbner-ekin aritu zen lankidetzan Corpus Inscriptionum Latinarum<\/i>-en,
\nHispaniari eskainitako liburukietako batean, eta Fidel Fita, Antonio Delgado
\nedo Eduardo Saavedrarekin Antzinako Espainia aztertzen, 1888an argitaratu
\nChavesko inskripzioan aipatu askotariko hiriei buruzko mapen bidez, hala nola Cantabria<\/i>,
\n1878an argitaratua; Deitania y su c\u00e1tedra episcopal de Begastri<\/i>, 1879an
\nargitaratua; Arabako geografiari buruzkoa, 1883an; edo Asso <\/i>eta Argos
\n<\/i>hiriei buruzkoa, 1887an. Estatuko zein atzerriko beste egile batzuekin
\nlankidetzan, Fernandez-Guerra Institut f\u00fcr arch\u00e4ologische Wissenschaften
\nerakundeko kide aukeratu zuten 1861ean, eta Alemaniako Gilen I.ak Koroaren
\nGurutzea esleitu zion. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Historialari-lana
\nadministrazioko hainbat enplegurekin bateratu zuen, eta politikara ere pasa
\nzen. Hala, 1844an, Grazia eta Justizia Ministerioko ofizial laguntzailea izan
\nzen; 1856an, Sustapeneko bigarren ofizial izan zen; Instrukzio Publikoari
\nburuzko Lege Orokorraren testua aztertu zuen batzordeko kide idazkari izan zen;
\nSustapen Ministerioaren Instrukzio Publikoko idazkaria izan zen 1857tik 1868ra;
\nSustapeneko zuzendari nagusi izan zen 1859an; Erresumako senataria izan zen
\n1883an, Espainiako Historiaren Errege Akademiatik; eta Instrukzio Publikoko
\nzuzendari nagusia izan zen 1884an.<\/span><\/p>\n

Epigrafista, historialari eta
\npolitikari gisa zituen merezimendu guztiak alde batera utzita, hiztegi honetan
\nsartzeko arrazoia da 1887an \u00abCantabria\u00bb izeneko hitzaldi bat eman zuela,
\nhurrengo urtean <\/span>Bolet\u00edn de la Sociedad Geogr\u00e1fica de Madrid <\/i>argitaratua.
\nBertan, defendatu zuen kantabriar herriak zelten eragina zuela; hartara,
\nantzinako Kantabriatik at utzi zuen euskaldunen lurraldea eta, ondorioz,
\narbuiatu egin zuen kantabrismoaren tesia. Hain zuzen, tubalismoarekin batera,
\ntesi horixe erabiltzen zen euskal foruak legitimatzeko. Gainera, Historiaren
\nErrege Akademian, badira hura egile duten Baskoniaren inguruko zirriborro eta
\ntxosten batzuk, honako hauek, adibidez: \u00abBorrador del informe de la Comisi\u00f3n de
\nAntig\u00fcedades de la Real Academia de la Historia sobre el traslado de los restos
\nde los reyes de Navarra a Pamplona hasta que concluya la rehabilitaci\u00f3n del Monasterio
\nde Leire\u00bb, batez ere lurralde horretako monumentu artistiko eta historikoei
\nburuzkoa; Francisco de Coello y Quesadaren \u00abNoticias sobre las v\u00edas,
\npoblaciones y ruinas antiguas especialmente de la \u00e9poca romana en la provincia
\nde \u00c1lava\u00bb lanaren gainean egindako txostenaren zirriborroa; \u00abInforme de la
\nComisi\u00f3n de Antiguedades sobre los descubrimientos arqueol\u00f3gicos realizadas en
\nIru\u00f1a\u00bb txostena, proiektuaren arimatzat Fernandez-Guerra hartzen zuena,
\nbatzordeari geografiako bere ezagutzak ekarri zizkiolako, batzordeko buru
\nizateaz gain, eta abar. 1883an, idazlan bat idatzi zuen Araba probintziako
\nerromatar geografiari buruzkoa, haren epigrafia-azterketen barnean kokatua.<\/span><\/p>\n

<\/p>\n

<\/span><\/p>\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jose Fernandez-Guerraren semea, abokatua eta katedraduna, ezaguna ere baden arren epigrafian bete zuen rolagatik eta metafisikan, erretorikan, arte ederretan, historian, numismatikan eta antigoalekotan aritu zelako; Luis Fernandez-Guerra y Orbe akademikoaren anaia izan zen. Haurretan, Granada eta Zuheros artean bizi izan zen txandaka; Zuheros Kordobako probintziako herri bat zen, eta bertakoak zituen gurasoak. Gaztaroan, Madrilera lekualdatu […]<\/p>\n","protected":false},"template":"","iv_nivel":[339],"class_list":["post-3996","iv_voz","type-iv_voz","status-publish","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"\nFERNANDEZ-GUERRA Y ORBE, Aureliano (Granada, 1816ko uztailak 16 - Madril, 1894ko irailak 7). - Iura Vasconiae<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"FERNANDEZ-GUERRA Y ORBE, Aureliano (Granada, 1816ko uztailak 16 - Madril, 1894ko irailak 7). - Iura Vasconiae\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Jose Fernandez-Guerraren semea, abokatua eta katedraduna, ezaguna ere baden arren epigrafian bete zuen rolagatik eta metafisikan, erretorikan, arte ederretan, historian, numismatikan eta antigoalekotan aritu zelako; Luis Fernandez-Guerra y Orbe akademikoaren anaia izan zen. Haurretan, Granada eta Zuheros artean bizi izan zen txandaka; Zuheros Kordobako probintziako herri bat zen, eta bertakoak zituen gurasoak. Gaztaroan, Madrilera lekualdatu […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Iura Vasconiae\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"188\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"83\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"3 minutua\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\\\/\",\"name\":\"FERNANDEZ-GUERRA Y ORBE, Aureliano (Granada, 1816ko uztailak 16 - Madril, 1894ko irailak 7). - Iura Vasconiae\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2023-02-16T08:34:53+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"eu\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Hasiera\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"FERNANDEZ-GUERRA Y ORBE, Aureliano (Granada, 1816ko uztailak 16 – Madril, 1894ko irailak 7).\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/\",\"name\":\"Iura Vasconiae\",\"description\":\"Fundaci\u00f3n dedicada al estudio y difusi\u00f3n del Derecho hist\u00f3rico, foral y auton\u00f3mico de Vasconia. Revista Iura Vasconiae, monograf\u00edas y simposios.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Iura Vasconiae\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"eu\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#organization\",\"name\":\"Iura Vasconiae\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"eu\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/01\\\/logo_iuravasconiae.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/01\\\/logo_iuravasconiae.png\",\"width\":188,\"height\":83,\"caption\":\"Iura Vasconiae\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"FERNANDEZ-GUERRA Y ORBE, Aureliano (Granada, 1816ko uztailak 16 - Madril, 1894ko irailak 7). - Iura Vasconiae","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"FERNANDEZ-GUERRA Y ORBE, Aureliano (Granada, 1816ko uztailak 16 - Madril, 1894ko irailak 7). - Iura Vasconiae","og_description":"Jose Fernandez-Guerraren semea, abokatua eta katedraduna, ezaguna ere baden arren epigrafian bete zuen rolagatik eta metafisikan, erretorikan, arte ederretan, historian, numismatikan eta antigoalekotan aritu zelako; Luis Fernandez-Guerra y Orbe akademikoaren anaia izan zen. Haurretan, Granada eta Zuheros artean bizi izan zen txandaka; Zuheros Kordobako probintziako herri bat zen, eta bertakoak zituen gurasoak. Gaztaroan, Madrilera lekualdatu […]","og_url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\/","og_site_name":"Iura Vasconiae","og_image":[{"width":188,"height":83,"url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png","type":"image\/png"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"3 minutua"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\/","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\/","name":"FERNANDEZ-GUERRA Y ORBE, Aureliano (Granada, 1816ko uztailak 16 - Madril, 1894ko irailak 7). - Iura Vasconiae","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#website"},"datePublished":"2023-02-16T08:34:53+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\/#breadcrumb"},"inLanguage":"eu","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/fernandez-guerra-y-orbe-aureliano-810-eu\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Hasiera","item":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"FERNANDEZ-GUERRA Y ORBE, Aureliano (Granada, 1816ko uztailak 16 – Madril, 1894ko irailak 7)."}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#website","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/","name":"Iura Vasconiae","description":"Fundaci\u00f3n dedicada al estudio y difusi\u00f3n del Derecho hist\u00f3rico, foral y auton\u00f3mico de Vasconia. Revista Iura Vasconiae, monograf\u00edas y simposios.","publisher":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#organization"},"alternateName":"Iura Vasconiae","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"eu"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#organization","name":"Iura Vasconiae","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png","contentUrl":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png","width":188,"height":83,"caption":"Iura Vasconiae"},"image":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_voz\/3996","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_voz"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/iv_voz"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_voz\/3996\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3996"}],"wp:term":[{"taxonomy":"iv_nivel","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_nivel?post=3996"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}