{"id":3933,"date":"2023-02-15T18:45:13","date_gmt":"2023-02-15T17:45:13","guid":{"rendered":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/voz\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\/"},"modified":"2023-02-15T18:45:13","modified_gmt":"2023-02-15T17:45:13","slug":"barrachina-y-pastor-federico-781-eu","status":"publish","type":"iv_voz","link":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\/","title":{"rendered":"BARRACHINA Y PASTOR, Federico (Cocentaina, Alacant, 1861eko maiatzak 2 – ?, d.g.)."},"content":{"rendered":"

Aita zuen notario, eta
\nzuzenbide zibil eta kanonikoan lizentziatu zen Madrilgo Unibertsitate
\nZentralean. Bere argitalpenetan, Castell\u00f3n de la Planan bizi den abokatu eta
\nnotario gisa aurkezten zuen bere burua. Haren idazlan ezagunena, Derecho
\nforal espa\u00f1ol en sus relaciones con el C\u00f3digo Civil, la Jurisprudencia del
\nTribunal Supremo y Doctrina de la Direcci\u00f3n General de los Registros y del
\nNotariado<\/i>, hiru liburukitan argitaratu zen 1911tik 1912ra. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Barrachina, batez ere,
\nzuzenbideko teknikari pragmatiko hutsa zen. Haren idazlana pentsatuta dago
\nErregistro, Notariotza eta Judikaturako opositoreentzako gai-zerrenda izateko.
\nBada, ez zuen eragozpenik agertu erregionalismo juridikoko dibertsitatea positiboki
\nbaloratzeko, haren zilegitasun historikoan oinarrituz oparo interpretatu zuena,
\nbaina ez zion ia arretarik jarri doktrinari eta, aldiz, etengabe aipatzen zuen
\nAuzitegi Gorenaren jurisprudentzia, bereziki lurralde bakoitzeko iturrien
\nsistema finkatzeari dagokionez. Gainera, xehetasun ugari eman zituen indarrean
\nzen ohitura oroz, bereziki Nafarroaz, bai eta askotan barbaroen <\/i>garaietako
\naztarna bitxitzat <\/i>jo ere. Dena den, askotariko Zuzenbideen historia
\nezagutzeak eta ulertzeak eta horiei buruzko joerak balio izan zioten
\npositibismo normatiboa nabarmen moldekatzeko, hari inoiz uko egingo ez bazion
\nere. Abiapuntutzat hartuz Zuzenbidea eratzen duten elementuak arraza eta
\nhizkuntza direla nagusiki, Barrachinaren ustez, Probintzia Baskongadoetako
\nzuzenbide-araubideak beti agertu zuen independentzia handia. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Barrachina y Pastorrek ontzat
\nematen du dibertsitate juridikoa espainiar nazio baten barruan, hura era
\nsinesgarrian aurkezten amaitzen ez duen arren. Estatu orok nazional izateko
\nlegeen homogeneotasuna behar badu, eskualdeetako desberdintasun juridikoek ezin
\ndiote hori izatea galarazi, batasuna ez baitator nahitaez lege zibilen
\nbitartez, barneko lege publikoen bidez, eta Espainiako botere publikoa, hala
\nlegegintzakoa nola judiziala, jada bat eta bakarra zen. Dena den, ulertzen
\nzuenez, Espainia ez zen bere perfekzioaren azken mailara heldu estatu nazional
\nosoan, eta hori asmo ideal bat baizik ez zen, eta bakarrik lortu ahal izango
\nzen itsasgarri baten lanaren bidez, ipartzat hartuko zuena aurreiritzirik ez
\nduen adiskidantza bat. Bakarrik era horretan lortuko zen batasuna, nahiz eta
\nezin zuen ekarri, ez eta behar ere, eskubide eta herri batzuek beste batzuk
\nasimilatzea. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Foru <\/span><\/i>hitza arbuiatu zuen, uste baitzuen berez udalerriei
\nzegokiela, eta legeria orokorrari kontrajartzen zitzaiola. Barrachinaren
\narabera, lurraldeko araubide juridikoak ez ziren galdu behar era apetatsuan;
\nizan ere, haien erakunde batzuek aditzera ematen zuten beren herritarrek uko
\negitera (zilegitasunez) prest ez zeuden kontzientzia bat. Hori bai, zuzenbide
\nkomuna eta foru-zuzenbidea akordio-eremu batera hurbildu behar ziren Kode
\nunitario bakarrean, titulu berezien bidez edo, are hobe, apendizeen bidez. Era
\nhorretan, kritika juridikoari gogor egiten zioten erakundeak bertan bilduko
\nziren, eta behin betiko debekatuko ziren zuzenbide osagarriak. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Uko egin ezin zitzaion batasun
\nhori bakarrik gertatu ahal izango zen legelariak lau puntutan bat etortzean:
\ngarrantzitsuena, testamentua egiteko askatasuna; alargun- eskubidea;
\njaraunspen-araubidea; eta tronkalekotasuna. Garrantzizkoa zen Nafarroan eta
\nBizkaian guraso-ahala Zuzenbide zibilekoa ez izatea, Zuzenbide naturalekoa
\nbaizik, eta tutoretza legitimoarekin nahastea, edo Zuzenbide kanonikoaren
\neragina senitartekoen arteko elikagaiak arautzeko orduan. Gainera, kontuan
\nhartuko zen Kode Zibilak onartu egiten zuela ezkontzaren araubide ekonomikoaren
\ndibertsitatea. Horien artean, Barrachinak berezitasunak nabarmendu zituen, hala
\nnola Bizkaiko baserria eta haren usufruktuak, edo Nafarroan, eskribauek
\nondasunak rolde <\/i>eta afrontamientos <\/i>direlakoen arabera zehaztea,
\nbereziki propter nuptias <\/i>dohaintzetan. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Barrachinak bere joera
\npragmatikoena erakusten du, zuzenbide osagarri (ordezko) exotikoak <\/i>erabat
\narbuiatzean, auzitan jarriz askotariko lehentasunak eta horien mugak, nahasmen
\neta eztabaida iraunkorren sorburu. Hala ere, batik bat, horiek bertako
\nkontzientziei arrotz zitzaizkielako. Hala ere, bere Derecho foral espa\u00f1ol <\/i>lanean,
\nArabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako hierarkiaren erraztasuna nabarmentzen du,
\nNafarroakoa bihurriagotzat jotzen badu ere, neurri handi batean Foru-kontra
\naspaldiko ohitura indarrean dagoelako, lehen mailako osagarri (ordezko) gisa
\nZuzenbide erromatarra aplikatzen duena, eta ez Kode Zibila, Espainiako beste
\nlurralde batzuetan ez bezala. Nafarroako legeriak, foru-legerien artetik
\nzaharrena izanik, beste guztiak gainditzen omen zituen lausotasunean eta,
\ngainera, ohiturez beterik zegoen, Barrachinak bitxitzat eta barbarotzat jotzen
\nzituena, hala nola pareten altuera erabakitzeko, haren gainetik astoak asta\u00f1a
\ndagoen aldera jauzi egiteko duen abilidadea kontuan hartzea. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Zuzenbide Erromatarra Nafarroan
\nosagarria zenez, Barrachinak Nafarroako instituzio askoren azalpena eman ordez,
\nKatalunian horien harira esandakoetara jotzen du. Praxi adierazgarria da
\nondare-instituzioei dagokienez, baina ez da hain ohikoa oinordetza-zuzenbidean,
\nxehetasun handiagoz aztertua, berezitasun ugari dituelako. Hala, bada,
\nnabarmentzen du ondasunak eskualdatzea ezkontza-kapitulazioetan eta non-nahiko propter
\nnuptias <\/i>dohaintzetan arautzen direla, hori gutxitan eginez testamentuetan,
\neta garrantzi txikiz. Testamentuetan, ezkontideen arteko ermandadekoa
\nnabarmendu zuen, ezeztaezina zelako, bai eta abonamenduko testamentua edo
\nnotariorik gabea ere. Halaber, nabarmendu zuen adulterioko seme-alabek jasotzen
\nzuten tratua, seniparte-eskubiderik gabe geratuak, edo ondasunetan egiten zen
\nzatiketa testamenturik gabeko oinordetzan: abolorio-ondasunak, ondarekoak eta
\ntronkalak. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Lur lauko Bizkaiko instituzioen
\neta haien Arabako herrien artean, halaber, Barrachinak seniparte-sistema
\nnabarmendu zuen. Oso korapilatsutzat jotzen zuen, eta Nafarroakoaz
\nbestelakotzat. Barrachinak auzitan jarri zuen testamentu-askatasuna zegoenik,
\nbakarrik ume legitimoentzat baitzen; aldiz, ume naturalek, kontuan hartuak
\nbakarrik legitimorik ez bazegoen, kanpoan utz zitzaketen aurrekoak (asabak).
\nAuzitan jarri zuen, gainera, hilburuko testamentuaren zati honexen balioa:
\nlekukoek lehenago egin deklarazioak urratu zitzaketen. Testamenturik gabeko
\noinordetzarako, ondasun-zatiketa era honetan egiten zen: onibarrak, ondasun
\nhigigarriak eta higiezin ez tronkalak. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Arabak eta Gipuzkoak, bestalde,
\nez zuten lege zibil propiorik une horretan eta Logro\u00f1oko foruari loturik
\nzeuden, Bizkaiko uriak bezala. Beraz, Zuzenbide komuna eta Kode Zibila ia osoki
\nzituzten indarrean. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Barrachinaren obra
\nliterarioaren aipamenaz kanpora, geroko autoreek ez dute ia aipatu haren lan
\njuridikorik, haren Derecho foral espa\u00f1ol <\/i>oso lan betea eta zorrotza izan
\narren berak bilatzen zuenerako. <\/p>\n

<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Aita zuen notario, eta zuzenbide zibil eta kanonikoan lizentziatu zen Madrilgo Unibertsitate Zentralean. Bere argitalpenetan, Castell\u00f3n de la Planan bizi den abokatu eta notario gisa aurkezten zuen bere burua. Haren idazlan ezagunena, Derecho foral espa\u00f1ol en sus relaciones con el C\u00f3digo Civil, la Jurisprudencia del Tribunal Supremo y Doctrina de la Direcci\u00f3n General de los […]<\/p>\n","protected":false},"template":"","iv_nivel":[339],"class_list":["post-3933","iv_voz","type-iv_voz","status-publish","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"\nBARRACHINA Y PASTOR, Federico (Cocentaina, Alacant, 1861eko maiatzak 2 - ?, d.g.). - Iura Vasconiae<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"BARRACHINA Y PASTOR, Federico (Cocentaina, Alacant, 1861eko maiatzak 2 - ?, d.g.). - Iura Vasconiae\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Aita zuen notario, eta zuzenbide zibil eta kanonikoan lizentziatu zen Madrilgo Unibertsitate Zentralean. Bere argitalpenetan, Castell\u00f3n de la Planan bizi den abokatu eta notario gisa aurkezten zuen bere burua. Haren idazlan ezagunena, Derecho foral espa\u00f1ol en sus relaciones con el C\u00f3digo Civil, la Jurisprudencia del Tribunal Supremo y Doctrina de la Direcci\u00f3n General de los […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Iura Vasconiae\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"188\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"83\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"4 minutua\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\\\/\",\"name\":\"BARRACHINA Y PASTOR, Federico (Cocentaina, Alacant, 1861eko maiatzak 2 - ?, d.g.). - Iura Vasconiae\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2023-02-15T17:45:13+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"eu\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Hasiera\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"BARRACHINA Y PASTOR, Federico (Cocentaina, Alacant, 1861eko maiatzak 2 – ?, d.g.).\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/\",\"name\":\"Iura Vasconiae\",\"description\":\"Fundaci\u00f3n dedicada al estudio y difusi\u00f3n del Derecho hist\u00f3rico, foral y auton\u00f3mico de Vasconia. Revista Iura Vasconiae, monograf\u00edas y simposios.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Iura Vasconiae\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"eu\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#organization\",\"name\":\"Iura Vasconiae\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"eu\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/01\\\/logo_iuravasconiae.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/01\\\/logo_iuravasconiae.png\",\"width\":188,\"height\":83,\"caption\":\"Iura Vasconiae\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"BARRACHINA Y PASTOR, Federico (Cocentaina, Alacant, 1861eko maiatzak 2 - ?, d.g.). - Iura Vasconiae","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"BARRACHINA Y PASTOR, Federico (Cocentaina, Alacant, 1861eko maiatzak 2 - ?, d.g.). - Iura Vasconiae","og_description":"Aita zuen notario, eta zuzenbide zibil eta kanonikoan lizentziatu zen Madrilgo Unibertsitate Zentralean. Bere argitalpenetan, Castell\u00f3n de la Planan bizi den abokatu eta notario gisa aurkezten zuen bere burua. Haren idazlan ezagunena, Derecho foral espa\u00f1ol en sus relaciones con el C\u00f3digo Civil, la Jurisprudencia del Tribunal Supremo y Doctrina de la Direcci\u00f3n General de los […]","og_url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\/","og_site_name":"Iura Vasconiae","og_image":[{"width":188,"height":83,"url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png","type":"image\/png"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"4 minutua"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\/","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\/","name":"BARRACHINA Y PASTOR, Federico (Cocentaina, Alacant, 1861eko maiatzak 2 - ?, d.g.). - Iura Vasconiae","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#website"},"datePublished":"2023-02-15T17:45:13+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\/#breadcrumb"},"inLanguage":"eu","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/barrachina-y-pastor-federico-781-eu\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Hasiera","item":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"BARRACHINA Y PASTOR, Federico (Cocentaina, Alacant, 1861eko maiatzak 2 – ?, d.g.)."}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#website","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/","name":"Iura Vasconiae","description":"Fundaci\u00f3n dedicada al estudio y difusi\u00f3n del Derecho hist\u00f3rico, foral y auton\u00f3mico de Vasconia. Revista Iura Vasconiae, monograf\u00edas y simposios.","publisher":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#organization"},"alternateName":"Iura Vasconiae","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"eu"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#organization","name":"Iura Vasconiae","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png","contentUrl":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png","width":188,"height":83,"caption":"Iura Vasconiae"},"image":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_voz\/3933","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_voz"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/iv_voz"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_voz\/3933\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3933"}],"wp:term":[{"taxonomy":"iv_nivel","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_nivel?post=3933"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}