{"id":2741,"date":"2020-04-20T15:22:51","date_gmt":"2020-04-20T13:22:51","guid":{"rendered":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/voz\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\/"},"modified":"2020-04-20T15:22:51","modified_gmt":"2020-04-20T13:22:51","slug":"vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu","status":"publish","type":"iv_voz","link":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\/","title":{"rendered":"VAGAD, Gualberto Fabricio de (Zaragoza, XV.\u202fmendea).x"},"content":{"rendered":"<p><span>Zaragozako Santa Mar\u00eda de la Fe monasterioko fraide<br \/>\nbeneditar zistertarra. <span>Aragoiko erregeen kronika<\/span><br \/>\nidatzi zuen. 1499an argitaratu zen kronika hori; beraz, Vagad Aragoiko<br \/>\nErresumako lehen historialaritzat hartzen da. Lanak Sobrarbeko Erresumaren<br \/>\nkondairazko sorreratik (724) Alfontso\u00a0V.a erregearen heriotzara arte<br \/>\nhartzen du (1458). 1466an, Joan\u00a0II.a erregeak errege&#8211;kronikari izendatu<br \/>\nzuen, eta, geroago, Fernando <i>Katolikoak<\/i> Erresumako \u00abkronikari nagusi\u00bb<br \/>\nizendatu zuen. <span>Cr\u00f3nica<\/span> Erresumako diputatuek<br \/>\neskatuta idatzi zuen, eta, horregatik, Vagad Jer\u00f3nimo Zuritaren aurrekari<br \/>\nzuzenentzat hartzen da. Vagadek, <span>Cr\u00f3nica de los reyes de<br \/>\nArag\u00f3n<\/span> idazteko, garaiko artxibategi garrantzitsuenetako jatorrizko<br \/>\niturri asko kontsultatu zituen \u2014San Juan de la Pe\u00f1a monasterioa, San Victori\u00e1n<br \/>\nmonasterioa, Pobleteko monasterioa, etab.\u2014, baina, hala ere, lanak iritzi eta<br \/>\nalegiazko elementu ugari ditu, bai eta akatsak eta okerreko ikuspuntuak ere,<br \/>\negilearen hispaniar-aragoiar grinaren ondorioz. Hala, Maximiliano enperadorea<br \/>\nespainiarra zela dio, eta don Julian konde traidorea, berriz, italiarra.<br \/>\nHalaber, Valentziaren konkista dela eta, Jakue\u00a0I.a Aragoikoa erregearen<br \/>\neta Cid Campeadorren artean egiten duen paralelismoan, meritua kentzen dio Cidi<br \/>\nJakue\u00a0I.aren aldean.<\/p>\n<p><\/span><\/p>\n<p><span><span>Aragoiko erregeen kronika<\/span><\/span><span> lanak oso gorespenezkoa<br \/>\neta hagiografikoa da, eta, sarritan, zenbait monarkaren bertuteak eta adorea<br \/>\nneurriz kanpo nabarmentzen dira, monarka horiek Antzinaroko Greziako eta<br \/>\nErromako agintari nabarmenenekin parekatu nahian. Gertaera historikoen kontakizunean,<br \/>\ngainera, honako hauek sartu zituen: alegiazko gertaerak, jainkozko izaki eta<br \/>\nelementuen agerpenak (hala nola Pilarreko Ama Birjinaren agerpena; Gurutzeko<br \/>\nAma Birjinaren agerpena; Konstantino enperadoreak izandako agerpena, guduan<br \/>\ngaraipena lortuko zuela iragartzeko; etab.), eta santuek (San Jurgi, Done<br \/>\nJakue, eta beste batzuk) Aragoiko erregeen alde egindako mirarizko<br \/>\nesku-hartzeak, musulmanen aurkako borrokan.<\/p>\n<p><\/span><\/p>\n<p><span>Bestalde, gertaera historikoak azaltzean, lanaren<br \/>\nikuspegia erabat aragonesista da. Izan ere, Ribagorzako eta Sobrarbeko lehen<br \/>\nmonarken historia jorratzean \u2014lurralde horietatik Nafarroarantz hedatzen dira<br \/>\nerrege horiek; lehenbizi, Zangoza, eta, geroago, Iru\u00f1ea hartuta\u2014, Vagadek<br \/>\nlehentasuna ematen die Aragoiko subiranoei Iru\u00f1eko erregeei baino, nahiz eta<br \/>\nIru\u00f1ea garrantzi eta biztanleria handiagoko eremua den, Ribagorza eta Sobrarbe<br \/>\nbaino. Halaber, Eneko Aritza aragoiarra zela dio \u2014Sobrarbeko bosgarren erregea<br \/>\nizan zela dio, Gartzea Semenez, Gartzea Enekoez, Orti Gartzez eta Antso Gartzez<br \/>\nerregeen ondoren\u2014. Hain zuzen ere, Aragoiko mendietakoa zela adierazten da,<br \/>\nnafar jatorrikoa zela dioten kronikei egiazkotasuna ukatuz. Vagadek Eneko<br \/>\nAritza Bigorrako konderrikoa (Frantzia) zela dio, eta Kantabriako dukeen<br \/>\nleinukoa. Vagadek defendatzen zuen Nafarroako Erresuma Antso <i>Nagusiarekin<\/i><br \/>\nhasi zela. Antso Alvearrek Vagaden <span>Cor\u00f3nica<\/span> lana<br \/>\nezeztatu zuen, <span>Genealog\u00eda<\/span> lanean.<\/p>\n<p><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zaragozako Santa Mar\u00eda de la Fe monasterioko fraide beneditar zistertarra. Aragoiko erregeen kronika idatzi zuen. 1499an argitaratu zen kronika hori; beraz, Vagad Aragoiko Erresumako lehen historialaritzat hartzen da. Lanak Sobrarbeko Erresumaren kondairazko sorreratik (724) Alfontso\u00a0V.a erregearen heriotzara arte hartzen du (1458). 1466an, Joan\u00a0II.a erregeak errege&#8211;kronikari izendatu zuen, eta, geroago, Fernando Katolikoak Erresumako \u00abkronikari nagusi\u00bb izendatu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"template":"","iv_nivel":[275],"class_list":["post-2741","iv_voz","type-iv_voz","status-publish","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.6 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>VAGAD, Gualberto Fabricio de (Zaragoza, XV.\u202fmendea).x - Iura Vasconiae<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"VAGAD, Gualberto Fabricio de (Zaragoza, XV.\u202fmendea).x - Iura Vasconiae\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Zaragozako Santa Mar\u00eda de la Fe monasterioko fraide beneditar zistertarra. Aragoiko erregeen kronika idatzi zuen. 1499an argitaratu zen kronika hori; beraz, Vagad Aragoiko Erresumako lehen historialaritzat hartzen da. Lanak Sobrarbeko Erresumaren kondairazko sorreratik (724) Alfontso\u00a0V.a erregearen heriotzara arte hartzen du (1458). 1466an, Joan\u00a0II.a erregeak errege&#8211;kronikari izendatu zuen, eta, geroago, Fernando Katolikoak Erresumako \u00abkronikari nagusi\u00bb izendatu [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Iura Vasconiae\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"188\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"83\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"2 minutua\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\\\/\",\"name\":\"VAGAD, Gualberto Fabricio de (Zaragoza, XV.\u202fmendea).x - Iura Vasconiae\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2020-04-20T13:22:51+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"eu\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Hasiera\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"VAGAD, Gualberto Fabricio de (Zaragoza, XV.\u202fmendea).x\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/\",\"name\":\"Iura Vasconiae\",\"description\":\"Fundaci\u00f3n dedicada al estudio y difusi\u00f3n del Derecho hist\u00f3rico, foral y auton\u00f3mico de Vasconia. Revista Iura Vasconiae, monograf\u00edas y simposios.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Iura Vasconiae\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"eu\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#organization\",\"name\":\"Iura Vasconiae\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"eu\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/01\\\/logo_iuravasconiae.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/01\\\/logo_iuravasconiae.png\",\"width\":188,\"height\":83,\"caption\":\"Iura Vasconiae\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"VAGAD, Gualberto Fabricio de (Zaragoza, XV.\u202fmendea).x - Iura Vasconiae","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"VAGAD, Gualberto Fabricio de (Zaragoza, XV.\u202fmendea).x - Iura Vasconiae","og_description":"Zaragozako Santa Mar\u00eda de la Fe monasterioko fraide beneditar zistertarra. Aragoiko erregeen kronika idatzi zuen. 1499an argitaratu zen kronika hori; beraz, Vagad Aragoiko Erresumako lehen historialaritzat hartzen da. Lanak Sobrarbeko Erresumaren kondairazko sorreratik (724) Alfontso\u00a0V.a erregearen heriotzara arte hartzen du (1458). 1466an, Joan\u00a0II.a erregeak errege&#8211;kronikari izendatu zuen, eta, geroago, Fernando Katolikoak Erresumako \u00abkronikari nagusi\u00bb izendatu [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\/","og_site_name":"Iura Vasconiae","og_image":[{"width":188,"height":83,"url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png","type":"image\/png"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"2 minutua"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\/","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\/","name":"VAGAD, Gualberto Fabricio de (Zaragoza, XV.\u202fmendea).x - Iura Vasconiae","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#website"},"datePublished":"2020-04-20T13:22:51+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\/#breadcrumb"},"inLanguage":"eu","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/vagad-gualberto-fabricio-de-184-eu\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Hasiera","item":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"VAGAD, Gualberto Fabricio de (Zaragoza, XV.\u202fmendea).x"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#website","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/","name":"Iura Vasconiae","description":"Fundaci\u00f3n dedicada al estudio y difusi\u00f3n del Derecho hist\u00f3rico, foral y auton\u00f3mico de Vasconia. Revista Iura Vasconiae, monograf\u00edas y simposios.","publisher":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#organization"},"alternateName":"Iura Vasconiae","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"eu"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#organization","name":"Iura Vasconiae","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png","contentUrl":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png","width":188,"height":83,"caption":"Iura Vasconiae"},"image":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_voz\/2741","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_voz"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/iv_voz"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_voz\/2741\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2741"}],"wp:term":[{"taxonomy":"iv_nivel","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_nivel?post=2741"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}