{"id":2668,"date":"2019-12-12T17:40:01","date_gmt":"2019-12-12T16:40:01","guid":{"rendered":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/voz\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\/"},"modified":"2019-12-12T17:40:01","modified_gmt":"2019-12-12T16:40:01","slug":"de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu","status":"publish","type":"iv_voz","link":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\/","title":{"rendered":"DE SANCTO SEVERO MARTYR IN NOVEMPOPULANIA(X.-XI.\u202fmendeak)."},"content":{"rendered":"

Novempopulaniako Severo santuaren
\nbizitza anonimoaren hiru bertsio gorde dira. Izaera apokrifo nabarmenekoak,
\nhiru lanek hainbat kontraesan dituzte elkarren artean, eta, ondorioz, zinez
\nzaila da interpretazio historiko bat egitea. Lehen biak xi.<\/span>\u202fmendean
\nidatzi ziren, eta hirugarrena, berriz, urte batzuk lehenago. Era berean, lehen
\n\u2014prima<\/span>\u2014 eta hirugarren \u2014tertia<\/span>\u2014
\nbertsioek biltzen dute Novempopulaniako lurraldeari buruzko erreferentzia
\ngehien; izan ere, bigarrena \u2014seconda<\/span>\u2014 aurreko bien
\nlaburpen laburra da, neurtitzetan idatzia. Beste hainbat testu hagiografikotan
\nohikoa denez, santuak ustez egin zituen mirariak eta ebanjelizazio-lanak hartu
\nzituen egileak obraren ardatz, baina ez zuen xehetasun handirik eman
\nprotagonistaren bizitzan eragina izan zezaketen gertakizun historiko paraleloen
\ngainean.<\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Guri interesatzen
\nzaigun pasartea erlijiosoaren azken urteen berri ematen duena da. Hagiografoen
\narabera, Severo jatorri bikaineko gizona zen, errege-familia barbaroren bateko
\nkidea, eta, katolizismora bihurtu eta hainbat gorabeheraren ondoren,
\nNovempopulanian aritu zen ebanjelizatzaile lanetan bere bizitzaren hondarrean.
\nLurralde horri egileek Vasconia <\/span>esaten diote modu
\nanakronikoan. Vita tertia <\/span>lanaren biografoaren
\narabera, erlijiosoa Sotrium hirira <\/span>\u2014urbs Sotrium<\/span>\u2014 heldu zenean sartu zen, lehen aldiz,
\neskualdean; plaza hori Baskoniako lurraldearen mugan zegoen nonbait \u2014in ipso limite Vasconiae sitam<\/span>\u2014 (Vit.
\nSever. Novemp. Tertia<\/span>, 16). Ondoren, bertsioak bat datoz horretan,
\nSevero Palaestrion<\/span>eko<\/i> kastrora joan zen;
\nerromatar jatorriko antzinako gotorleku bat zen Palestrion \u2014erat enim interioribus partibus Vasconiae ex antiqua Romanorum
\nconstitutione famosissimum oppidum<\/span>\u2014 eta, agi denez, garnizio bat zegoen
\nhan, Adrianus <\/span>izeneko errege \u2014rex<\/span>\u2014 baten<\/span> agindupean. Erregea gaixorik zen antza, eta Severusek, <\/span>Jainkoa laguntzaile zuenez, sendatu egin zuen Adrianus, <\/span>eta, horri esker, erregea katolizismora
\nbihurtzea lortu zuen. Ondoren, soldadu-taldeko kideek eta inguruko biztanleek
\nere erregearen ereduari jarraitu zioten (Vit. Sever.
\nNovemp. Prima <\/span>13; Tertia <\/span>17). Handik gutxira,
\nv<\/span>.\u202fmendearen lehen erdialdean, bandalo batzuk
\nibaian gora abiatu ziren \u2014Alpheanus fluvium<\/span>\u2014eta
\nlurraldean barneratu ziren \u2014intra Vasconicas partes penetravit<\/span>\u2014
\nPalestrioneko kastroraino. Severoren otoitzei esker, Jainkoaren probidentziak
\nkantonatutako soldaduen alde jokatu zuen; izan ere, bat-batean sortutako uholde
\nbatek bandaloen erasoetako batzuk desegin zituen. Uholdeak, ordea,
\nerlijiosoaren beraren heriotza ere eragin zuen, eta, hala, martiri bihurtu
\nzuen. Tradizioaren arabera, Severo lurperatu zuten lekuan fundatu zen
\nSain-Severko abadia (Vit. Sever. Novemp. Prima <\/span>20-27;
\nTertia <\/span>27-29).<\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Bistan denez, Severoren hagiografien izaera apokrifoa eta
\nhaietan atzeman daitezkeen anakronismo larriak direla eta, mugatua da lan honek
\niturri historiko gisa izan dezakeen balioa eta ekarpena. Pentsa liteke, egileak
\nAlpheum izenez aipatzen duen ibaia Aturri izango dela. Palestrioneko kastroa,
\nberriz, gaur egungo Saint-Sever (Landak) udalerriko aztarnategi batekin
\nidentifikatu da. Hala ere, ez dakigu non egon zitekeen urbs de Sots hiria, eta
\nzein ote zen Adrianus errege hura; izan ere, beste inongo iturritan ez da
\naipatzen Galia hego-mendebaldean eta garai hartan izen hori zuen erregerik. Palestrion
\ninguruan soldadu-garnizioaren eta itsasoz iritsitako indarren arteko borroka
\ntxiki hari buruzko informazioa zuzena bada, liskar hura izan zitekeen, lasai
\nederrean, hainbat talde barbarok <\/span><\/span>v.<\/span><\/span>\u202f<\/span>mendean kostalde atlantikoan egin ohi zituzten erasoaldi
\npirata haietako bat. Zailagoa da, ezinezkoa ez bada ere, ontzat ematea
\nPalestrioni eraso egin ziotenak bandaloak izatea; izan ere, herri horren
\ngehiengo zabala Afrika iparraldera joan zen 429. urtean, eta, beraz, data
\nhorretatik aurrera, bandaloen erasoaldi pirata gehienak Mediterraneoan baino ez
\nziren gertatu. Nolanahi ere, Hidaziok dokumentatutakoaren arabera, izan zen
\nbandaloen eraso bat Gallaecia kostaldean 445ean, eta hainbat familiae hartu
\nzituzten preso (Hyd. 123)<\/span><\/span>.<\/p>\n

<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Novempopulaniako Severo santuaren bizitza anonimoaren hiru bertsio gorde dira. Izaera apokrifo nabarmenekoak, hiru lanek hainbat kontraesan dituzte elkarren artean, eta, ondorioz, zinez zaila da interpretazio historiko bat egitea. Lehen biak xi.\u202fmendean idatzi ziren, eta hirugarrena, berriz, urte batzuk lehenago. Era berean, lehen \u2014prima\u2014 eta hirugarren \u2014tertia\u2014 bertsioek biltzen dute Novempopulaniako lurraldeari buruzko erreferentzia gehien; izan […]<\/p>\n","protected":false},"template":"","iv_nivel":[267],"class_list":["post-2668","iv_voz","type-iv_voz","status-publish","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"\nDE SANCTO SEVERO MARTYR IN NOVEMPOPULANIA(X.-XI.\u202fmendeak). - Iura Vasconiae<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"DE SANCTO SEVERO MARTYR IN NOVEMPOPULANIA(X.-XI.\u202fmendeak). - Iura Vasconiae\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Novempopulaniako Severo santuaren bizitza anonimoaren hiru bertsio gorde dira. Izaera apokrifo nabarmenekoak, hiru lanek hainbat kontraesan dituzte elkarren artean, eta, ondorioz, zinez zaila da interpretazio historiko bat egitea. Lehen biak xi.\u202fmendean idatzi ziren, eta hirugarrena, berriz, urte batzuk lehenago. Era berean, lehen \u2014prima\u2014 eta hirugarren \u2014tertia\u2014 bertsioek biltzen dute Novempopulaniako lurraldeari buruzko erreferentzia gehien; izan […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Iura Vasconiae\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"188\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"83\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"3 minutua\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\\\/\",\"name\":\"DE SANCTO SEVERO MARTYR IN NOVEMPOPULANIA(X.-XI.\u202fmendeak). - Iura Vasconiae\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2019-12-12T16:40:01+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"eu\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/voz\\\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Hasiera\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"DE SANCTO SEVERO MARTYR IN NOVEMPOPULANIA(X.-XI.\u202fmendeak).\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/\",\"name\":\"Iura Vasconiae\",\"description\":\"Fundaci\u00f3n dedicada al estudio y difusi\u00f3n del Derecho hist\u00f3rico, foral y auton\u00f3mico de Vasconia. Revista Iura Vasconiae, monograf\u00edas y simposios.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"Iura Vasconiae\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"eu\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#organization\",\"name\":\"Iura Vasconiae\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"eu\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/01\\\/logo_iuravasconiae.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/01\\\/logo_iuravasconiae.png\",\"width\":188,\"height\":83,\"caption\":\"Iura Vasconiae\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.iuravasconiae.eus\\\/eu\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"DE SANCTO SEVERO MARTYR IN NOVEMPOPULANIA(X.-XI.\u202fmendeak). - Iura Vasconiae","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"DE SANCTO SEVERO MARTYR IN NOVEMPOPULANIA(X.-XI.\u202fmendeak). - Iura Vasconiae","og_description":"Novempopulaniako Severo santuaren bizitza anonimoaren hiru bertsio gorde dira. Izaera apokrifo nabarmenekoak, hiru lanek hainbat kontraesan dituzte elkarren artean, eta, ondorioz, zinez zaila da interpretazio historiko bat egitea. Lehen biak xi.\u202fmendean idatzi ziren, eta hirugarrena, berriz, urte batzuk lehenago. Era berean, lehen \u2014prima\u2014 eta hirugarren \u2014tertia\u2014 bertsioek biltzen dute Novempopulaniako lurraldeari buruzko erreferentzia gehien; izan […]","og_url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\/","og_site_name":"Iura Vasconiae","og_image":[{"width":188,"height":83,"url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png","type":"image\/png"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"3 minutua"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\/","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\/","name":"DE SANCTO SEVERO MARTYR IN NOVEMPOPULANIA(X.-XI.\u202fmendeak). - Iura Vasconiae","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#website"},"datePublished":"2019-12-12T16:40:01+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\/#breadcrumb"},"inLanguage":"eu","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/voz\/de-sancto-severo-martyr-in-novempopulania-148-eu\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Hasiera","item":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"DE SANCTO SEVERO MARTYR IN NOVEMPOPULANIA(X.-XI.\u202fmendeak)."}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#website","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/","name":"Iura Vasconiae","description":"Fundaci\u00f3n dedicada al estudio y difusi\u00f3n del Derecho hist\u00f3rico, foral y auton\u00f3mico de Vasconia. Revista Iura Vasconiae, monograf\u00edas y simposios.","publisher":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#organization"},"alternateName":"Iura Vasconiae","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"eu"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#organization","name":"Iura Vasconiae","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"eu","@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png","contentUrl":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/logo_iuravasconiae.png","width":188,"height":83,"caption":"Iura Vasconiae"},"image":{"@id":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_voz\/2668","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_voz"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/iv_voz"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_voz\/2668\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2668"}],"wp:term":[{"taxonomy":"iv_nivel","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iuravasconiae.eus\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/iv_nivel?post=2668"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}